Bu konu kanalda ayıyla yaptığım söyleşide geçti, çok eğlendik. Ama gerçek hayatta ayıyla söyleşmeyi önermem. Burada ciddi kısmını yazıyla bir kez daha anlatayım, çünkü bunu bilmek insanın içini rahatlatıyor.

Önce şunu bil: Ayılar insandan kaçıyor

Türkiye’deki kahverengi ayılar koruma altında ve çoğu zaman insanı görünce uzaklaşır. Sorun ayıyı hiç görmemek değil, onu başağrıtıp yaşanan anı yanlış yönetmek. Tehlikeli durumlar genelde şunlar: yavrusu yanında olan dişi ayı, yiyeceğine yaklaşılan ayı, şaşırtılmış ayı.

Kamp kurmadan önce

Ayı izi, dışkı, ağaç gövdelerinde yırtık izleri gördüysen o bölgede kamp kurma. Yerel halka, orman bekçilerine, köylüye sor. “Burada ayı var mı?” sorusunun cevabı geçmişte çok işe yarıyor.

Yürürken

Ses çıkar. Konuş, hoş sohbet et, gerekirse birbirine seslen. Ayı seni duyunca zaten karışmak istemez. Ayıyı sürpriz yapmak en kötü fikir. Tek başına, sessiz yürümek ve köşe başını dönünce ayıyla göz göze gelmek de pek hoş değil.

Uzaktan gördüysen

Sakin ol, sessizce uzaklaş. Fotograf çekme, yaklaşma, “şu kadar yakından bir kare” dersen çok pahalıya patlar. Ayı seni fark etmediyse yavaş yavaş geri çekil.

Yakından karşılaştıysan

Bu kısım için birkaç temel kural var:

1. Koşma. Ayı çok hızlı, koşarsan peşinden gelme içgüdüsü çalışıyor.
2. Sırtını dönme. Yüzüne bakarak yavaş yavaş geri çekil.
3. Sakin ve alçak bir sesle konuş. Bağırma, çığlık atma. “Ben insanım, seni rahatsız etmeyeceğim” tonunda konuş. Anlamını anlamaz ama tonu anlar.
4. Kollarını yana aç, kendini büyük göster. Ama saldırgan görünme.
5. Yiyeceği üzerinde varsa yere bırak ve uzaklaş, ayı yemeğe yönelirse sana değil yemeğe gitsin.
6. Yavru gördüysen ana ayı yakınlardadır, yavruya asla yaklaşma, hemen uzaklaş.

Çok nadir ama bilmek gerek

Ayı hala sana doğru geliyorsa bu genelde savunma için bir saldırı oluyor (kendini ya da yavrusunu korumak için). Bu durumda yer üstü yağılıp yüzüstü yat, ellerini ense üzerine koy, başını ve boynunu koru. Ayı seni tehdit olmaktan çıktığını anınca gider. Çok daha nadir görülen, avı olarak bakan bir ayı durumunda ise karşı koymak gerekiyor. Bunlar son çare, gerçek hayatta yaşanma ihtimali çok düşük.

Ayıyı kampa çekmemek

Ayı geceleri yemek kokusuna geliyor. Yiyecekleri, çöpleri çadırın içine ya da yanına koyma. Kampa uzak, bağlı bir torbada, mümkünse ağaçtan as ya da arabana kilitle. Yemek pişirdiğin yer ile uyuduğun yer arasında mesafe bırak. Ayrıca yemek üzerine dökülen kıyafetle uyuma, kokuyu çadıra taşıyor.

Çocuklarla

Çocuklara korkutmadan anlat: “Ayı bizi sevmez, ama yemeğimizi sever. O yüzden yemeği çadıra almayacağız.” Bu kadar. Korku değil, kural öğreniyorlar.